Thứ Tư, 29 tháng 7, 2015
Kinh nghiệm của các bạn đi công
tác Bình – Trị – Thiên là trong khi ghi chép, chúng ta nên phân loại. Tài liệu
tuy nhiều, nhưng chúng ta có thể chia ra làm ba loại sau này.
Loại cốt chuyện, mẩu chuyện… như chuyện
địch vận, trừ gian, chuyện căm hờn, gương anh dũng.
Loại thuộc về các cảnh sinh hoạt
như cảnh tăng gia, cảnh chiến đấu, cảnh họp hội nghị, hành quân v.v…
Loại thuộc về những nhân vật như
cụ phụ lão, ông phú nông, tên bảo vệ v.v…
Trên sự thực không cốt chuyên nào mà
không có người hành động và cảnh sinh hoạt. Cũng như không thể có cảnh nào mà
không có nhân vật và chuyện của họ. Chuyện – cảnh – nhân vật là một khối chung
không thể tách rời. Tuy vậy, khi đi tìm tài liệu, chúng ta cần phải chia như
vậy thì mới thu được nhiều kết quả. Ta biết được những tài liệu gì thiếu để đi
tìm.
Ví dụ: ta đã nghe kể nhiều chuyện
hy sinh anh dũng, nhưng chưa thấy cảnh ấy, ta liền đi dự một trận đánh nào. Ta
đã thấy nhiều cảnh tăng gia, nhưng chưa biết tâm lý của các nông dân, ta sẽ tìm
đến ở gần với họ để xây dựng nhân vật họ cho đúng. Ta hiểu rõ tình hình, tâm lý
những người Vệ quốc quân, bọn Việt gian nhưng còn thiếu nhiều mẩu chuyện, về
chúng ta tìm các hồ sơ ở những ty công an dể chép những mẩu chuyện ấy.
Phân loại lại có thêm một ích lợi
khác là giúp ta nghiên cứu tài liệu dễ dàng, xây dựng điển hình dễ dàng. Những
tài liệu thuộc về một loại xếp bên nhau sẽ đối chiếu bổ khuyết cho nhau và làm
cho ta đọc đến nảy nở được nhiều ý kiến, ví dụ: đọc luôn năm chuyện về dân
quân, ta có thể tạo ra được một hình ảnh dân quân; xem luôn độ mươi lăm chuyện
về trừ gian, ta có thể sáng tác được một cảnh trừ gian tiêu biểu.
Phân loại không có nghĩa là bất
cứ trong một đề tài nào ta cũng cắt ra làm ba loại tài liệu, xếp vào ba chỗ
khác nhau.
Ví dụ: Có người kể cho ta nghe
một chuyện về binh biến, trong ấy có cảnh, có người có việc thì ta không máy
móc để chia người, việc và cảnh riêng ra ba đoạn khác nhau. Chúng ta cứ chép y
tài liệu ấy rồi tùy theo tính chất của nó nặng nhẹ về loại nào mà ta sẽ đinh
danh cho nó. Ví dụ tài liệu binh biến ấy nặng về chuyện thì ta bỏ nó vào quyển
chuyện, nếu nó nặng về cảnh, ta xếp nó vào quyển cảnh. Nếu nó giúp vào sự soi
sáng nhân vật thì nó sẽ là một tài liệu thuộc về loại nhân vật.
Để thực hiện việc phân loại, anh
em đang áp dụng ba phương pháp:
- Ghi bằng thẻ (từng tấm thẻ, từng tờ rơi).
- Ghi vào ba quyển sổ khác nhau.
- Ghi chung vào một quyển sổ nhưng trên môi tài liệu đều có đánh dấu loại, và cuối quyển sổ có mục lục để theo đó mà tìm tòi.
Từ khóa tìm kiếm nhiều: truyện văn học việt nam
